شنبه ۲۵ مرداد ۱۳۹۹
سه شنبه ۳۱ مرداد ۱۳۹۱ 16515 5 24

زندگی نامه بزرگان ریاضی: کارل فریدریش گاوس، سلطان ریاضیات

زندگینامه بزرگان ریاضی: کارل فریدریش گاوس، سلطان ریاضیات

نام: یوهان کارل فریدریش گاوس (به آلمانی Johann Carl Friedrich Gauß)
تولد: ۳۰ آوریل ۱۷۷۷ براونشوایگ، امپراتوری مقدس روم
مرگ: ۲۳ فوریه ۱۸۵۵ (۷۷ سالگی) گوتینگن، هانوور، آلمان
ملیت: آلمانی
شهرت: ریاضیات، فیزیک
 
کارل فریدریش گاوس (به آلمانی: Carl Friedrich Gauß) ‏ (۳۰ آوریل ۱۷۷۷ - ۲۳ فوریه ۱۸۵۵) ریاضیدان بزرگ آلمانی است. او به عنوان یکی از برترین ریاضی دانان همه دوران شناخته شده است، و شاید بتوان گفت که برترین آنهاست. به دلیل تحقیقات و دستاوردهای بی مانند و بیشمار گاوس به او لقب سلطان ریاضیات را داده اند. گاوس هم به ریاضیات لقب ملکه علوم را داده بود.
 
کارل گاوس، در جوانی
کارل گاوس، در جوانی

روزگار کودکی و نوجوانی
گاوس، این ریاضی دان آلمانی، در خانواده‌ای محروم، در شهر برانشوایگ در ٣٠ آوریل ١٧٧٧ برابر با ١١ اردیبهشت ١١۵۵ خورشیدی زاده شد. به گفته خود گاوس، مادرش روز دقيق تولدش را به خاطر نداشت. او فقط می دانست که چهارشنبه هشت روز قبل از عید پاک بوده است.
 
نبوغ گاوس از دوران کودکی آشکار شد. گفته می‌شود که هوش سرشار او زمانی آشکار شد که در سه سالگی اشتباهی را که پدرش در محاسبهٔ دارایی ها، بر روی کاغذ، انجام داده بود در ذهنش درست کرد. داستان دیگری که دربارهٔ هوش بسیار او گفته می‌شود آن است که آموزگارش، در دبستان، برای سرگرم کردن شاگردان به آنان گفت شماره‌های 1 تا 100 را با هم جمع کنند؛ گاوس خردسال پاسخ درست را در چند ثانیه با به کارگیری یک بینش ریاضیاتی چشمگیر به دست آورد. رهیافتی که او به کار بست چنین بود: او دانست که با جمع کردن دو به دوی عبارت‌ها از دو سر فهرست شماره‌ها پاسخ هر یک از این جمع‌ها برابر خواهد شد:
 
100+1=101; 99+2=101, 98+3=101, ...
 
برای جمع کل هم خواهیم داشت:
 
50×101=5050
 
در حالی كه هنوز يك نوجوان بود، گاوس به اكتشافات چشمگیری دست یافت از جمله روش کمترین مربعات برای اداره داده‌های تجربی. در ٣٠ مارس ١٧٩٦ او در سن ١٩ سالگی با نشان دادن اینکه یک ١٧-ضلعی باقاعده توسط پرگار و خط‌کش نا مدرج قابل رسم است توانست مشکلی را حل کند که ٢٠٠٠ سال قبل از آن فکر اقليدس را مغشوش کرده بود. گاوس نشان داد که یک n-ضلعی بدین صورت قابل رسم است اگر و فقط اگر  n  به صورت زیر نوشته می شود:
2kp1p2…pt
وقتی k>=0 و pi اعداد اول هستند بشکل  2m+1

 
در ١٠ ژوئيه گاوس‌ نيز كشف کرد که هر عدد صحيح‌ مثبت‌ را می توان بصورت مجموع حداكثر سه عدد مثلثی (اعدادی بشکل ) نوشت. سپس در دفترچه خود این كلمات معروف را نوشت: « EUREKA. number = Δ + Δ + Δ ».
 

 
مجسمه گاوس
مجسمه گاوس در شهر براونشوایگ

 
تمبر یادبود کارل فریدریش گاوس - انتشار در سال ١٩٧٧- آلمان شرقی.

جوانی و میان سالی
گاوس در رسالهٔ دکترا خود قضیه اساسی جبر را اثبات نمود. این قضیهٔ مهم می‌گوید که هر چندجمله‌ای درجهٔ n، با به شمار آوردن ریشه‌های تکراری، دارای n جواب است. در ١٧٩٩، گاوس ثابت كرد كه  (اعداد مختلط) یک میدان بسته جبری است. اين امر در آن زمان بسیار مهم بود و از این روی قضیه اساسی جبر نام‌گذاری شده است. گاوس تا آخر عمرش سه اثبات دیگر بر قضیهٔ بنیادین جبر ارائه کرد.
 

 

امضای کارل فردریش گاوس

کهن سالی، مرگ و پس از آن
در فیزیک او مقالاتی در زمینهٔ نظريه لنزها و مویینگی، و همراه با ویلهلم وبر، فیزیکدان نامدار، برای ساخت دستگاه نوین مشاهدهٔ مغناطیس زمین و دگرگونی‌های آن، در ارتباط بود. نخستین مقالهٔ او در زمینهٔ الکترومغناطیس در سال ١٨٣٣ میلادی چاپ شد. ابزارهایی که آنان اختراع کردند « دستگاه انحراف مغناطیسی » و « مغناطیس سنج بایفیلار » و تلگراف الکترومغناطیسی بودند.
 
زندگی خانوادگی
زندگی شخصی گاوس در سایهٔ مرگ زودهنگام نخستین همسرش، یوآنا اوستاف، در سال ١٨٠٩ میلادی و در پی آن مرگ پسر یک ساله اش لوییس، در سال ١٨١٠، تاریک شده بود. این رویدادها گاوس را به چنان افسردگی فرو برد که هرگز نتوانست از آن رهایی یابد.
 
او با یکی از دوستان همسرش که مینا والدک نام داشت ازدواج کرد، ولی این ازدواج دوم هم چندان فرخنده نبود. هنگامی که همسر دومش در سال ١٨٣١ میلادی، برابر با ٤ اسفند ١٢٣٤ خورشیدی پس از یک بیماری طولانی، درگذشت یکی از دخترانش، ترزه، نگهداری خانه و پرستاری از گاوس را تا پایان زندگی او پذیرفت. گاوس شش فرزند داشت.

 
 
 منش و شخصیت:
 
گاوس به کمال در اخلاق و انسانیت باور داشت و نیز بسیار کوشا بود. او بسیار کم به نشر کارهایش می‌پرداخت چرا که از انتشار کارهایی که رسیدگی و ویرایش نشده اند سر باز می‌زد، که این هم هماهنگ با شعار « کم ولی پربار » اوست. از سوی دیگر، گاوس را از آنجا که از ریاضیدانان جوانی که خواهان پیروی از او بودند پشتیبانی نمی‌کرد نکوهش می‌کنند. او بسیار کم، و شاید هرگز، با ریاضیدان دیگری همکاری نکرد. گرچه گاوس چند دانشجو را پذیرفت ولی همه بیزاری او از تدریس را می‌دانستند (گفته شده است که او تنها در یک سخنرانی علمی حضور داشت، که در سال ١٨٢٨ میلادی در برلین برگزار شد). چندین تن از دانشجویان او ریاضیدانانی نامدار شدند که ‫ریچارد ددکیند، یوهان دیریکله، برنهارت ریمان، فردریش بسل، ارنست کومر، فردیناند آیزنشتاین، گوستاو کیرشهوف از آن دسته بودند. پیش از مرگ سوفی ژرمین، گاوس اعطای مدرک افتخاری به ژرمین را پیشنهاد داد.


 
پرتره گاوس توسط جنسون ١٨٤٠

 

آی هوش: گنجینه دانستنی ها و معماهای هوش و ریاضی

نظراتی که درج می شود، صرفا نظرات شخصی افراد است و لزوماً منعکس کننده دیدگاه های آی هوش نمی باشد.
آی هوش: مرجع مفاهیم هوش و ریاضی و انواع تست هوش، معمای ریاضی و معمای شطرنج
 
در زمینه‌ی انتشار نظرات مخاطبان، رعایت برخی موارد ضروری است:
 
-- لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
-- آی هوش مجاز به ویرایش ادبی نظرات مخاطبان است.
-- آی هوش از انتشار نظراتی که در آنها رعایت ادب نشده باشد معذور است.
-- نظرات پس از تأیید مدیر بخش مربوطه منتشر می‌شود.
 
 
 
 
  1. مژده فراهانی چهارشنبه ۸ آبان ۱۳۹۲ --- ۲۰:۴۶:۴۸

    واقعا هم سلطان بی رقیب ریاضیاته

  2. reza يکشنبه ۶ بهمن ۱۳۹۲ --- ۱۴:۱۷:۰۳

    اگر مستد ریاضیات را دیده باشید بسیاری از ریاضی دانها اسباتهای خود را به خاطر اعتبار گاوس مشترک با نام ایشان ثبت می کردن و نمی توان گفت سلطان ریاضیات اگر دنبال سلطان ریاضیات هستید سری به اثار خوارزمی بزنید

  3. امیرعلی مرادنیا چهارشنبه ۱۵ مهر ۱۳۹۴ --- ۲۱:۳۳:۱۰

    سلام عرض تمام عاشقان ریاضی من دانش آموز سال اول راهنمایی مدرسه استعدادهای درخشانم تعریف از خودم نباشه ولی از نظر خودم نابغه ی ریاضیم من یک فرمول قطعی برای سوالات الگویابی شکلی مخصوصا معما های الگویابی چوب کبریت پیدا کردم اما هر چه قدر این فرمول ها را به معلممان دیکته میکنم اصلا مشوق من نیست ميخواستم بدونم کجا ميدونم اين فرمول که نظيرش تا به حال در جهان نبوده به ثبت برسونم

    1. Hanane جمعه ۱۶ شهریور ۱۳۹۷ --- ۱۸:۰۴:۱۰

      سلام میشه توضیحش بدی؟

  4. اسماعیل دوشنبه ۹ مهر ۱۳۹۷ --- ۱۰:۴۹:۲۱

    سلام آفرین بر شما
    برا مجله ی رشد ریاضی بفرستید

نظر شما

پرطرفدارترین مطالب امروز

اتحادهای ریاضی
سیستم عدد نویسی رومی
آزمون های وکسلر
آزمون هوش کودک وکسلر چیست؟
مهم‌ترین روز پای (عدد پی)
همه چیز درباره هوش مصنوعی به زبان ساده
راه های پرورش خلاقیت در دانش آموزان
عوامل ضعف آموزش ریاضی و مشکلات مربوط به آن
خلاقانه: خلاقیت های پیچ و مهره ای! (شماره 5)